Skip navigation.
Home

Verbos de duple thema

Il pote esser importante notar que le termino "secunde thema irregular de verbos" como usate in iste grammatica non debe esser permittite evocar le spectro de irregularitates verbal characteristic del majoritate de linguas ethnic. In Interlingua le secunde thema irregular de verbos ha nihil a facer con le question de conjugation. Illo es un thema que occurre in certe substantivos e adjectivos derivate e los impedi de assumer formas innaturalmente distorte, como per exemplo scribitura in loco de scriptura (de scriber), corrumpitive in loco de corruptive (de corrumper), incidition in loco de incision (de incider), etc. De plus le typo "regular", scribitura, corrumpitive, incidition, etc., non necessarimente debe esser considerate "erronee" sed pote esser usate quandocunque il pare stilisticamente possibile o preferibile.

In construction active de vocabulos, il essera discoperite que le secunde thema irregular causa pauc difficultates e sovente simplifica le processo de derivation. Derivar, per exemplo, le forma "regular" collidition de collider non es facile pro alicuno qui parla como su lingua native anglese o qualcunque altere lingua del civilisation occidental, durante que le uso del thema "irregular" collis- con un resultante collision pare natural e assi multo facile.

Finalmente, on non debe ignorar le facto que construction active de vocabulos es in practica rarmente un question de derivar un parola de un altere in un vacuo, pro si dicer, sed plus tosto un question de adaptar un nove formation in un patrono de plures que jam es familiar. Pro illustrar: Quicunque require un adjectivo a accompaniar, que nos dice, le verbo extraher [-trah-/-tract-], va spontaneemente cunear extractive, non como le resultato laboriose de attachar -ive al verbo sed plus tosto proque extractive se conforma al patrono de vocabulos jam cognoscite, como extraher, extractor, extraction, extrahente. Le nove formation extractive non es – parlante psychologicamente e pedagogicamente – derivate de un 'extraher' isolate. Illo es formate de 'extraher' in le presentia de extraction, extractor, etc.

Omne verbo cuje secunde thema non resulta del prime per le simple addition de -at o -it es accompaniate in le Interlingua-English Dictionary per un plen indication de su duo themas. Un exposition descriptive del secunde thema irregular de verbos pote totevia esser trovate utile pro certe propositos e es essayate in le paragraphos sequente. Nota que infinitivos que non appare in le Interlingua-English Dictionary es listate infra in parentheses.

Nulle verbo derivate pote unquam haber un secunde thema irregular. Verbos como fusionar (de fusion), degradar (de grado), normalisar (de normal), falsificar (de false), blanchir (de blanc), etc. es sempre regular.

Verbos composite, sia formate con prefixos (componer, imprimer, interrogar, etc.), sia essente le formas composite de vocabulos integre (calefacer, benedicer, etc.), seque le patrono del correspondente verbos simple in respecto a regularitate o irregularitate de lor secunde themas. Nota que le vocal de thema de verbos composite con prefixos differe occasionalmente del correspondente vocal del verbo simple, un phenomeno que non es a conservar in composition active. Tal verbos composite sovente recupera o se approcha al vocal original – le vocal del verbo simple – in lor secunde themas irregular.

a→i a→i a→a
ager ag- act-
rediger redig- redact-
a→i a→i a→e
facer fac- fact-
conficer confic- confect-
 
e→i e→i e→e
leger leg- lect-
colliger collig- collect-

Verbos cuje infinitivos termina in -ar ha un secunde thema irregular in solo tres casos exceptional:

fricar fric- frict-
juvar juv- jut-
secar sec- sect-

Verbos cuje infinitivos termina in -ir ha un secunde thema irregular in le casos exceptional sequente:

(aborir) abor- abort-
aperir aper- apert-
coperir coper- copert-
experir exper- expert-
haurir haur- haust-
metir met- mens-
morir mor- mort-
patir pat- pass-
salir sal- salt-
sancir sanc- sanct-
sarcir sarc- sart-
sentir sent- sens-
venir ven- vent-

Omne altere verbos con secunde themas irregular ha infinitivos que termina in -er. Iste constatation non pote esser revertite. Non omne verbos que termina in -er ha secunde themas irregular. Sed cf. §148.

Verbos con infinitivos in -er que ha un secunde thema irregular pote esser gruppate como seque:

1.

Quando le prime thema termina in -c, -l, -n, -p, -r, -u, -x, le secunde thema normalmente es formate per le addition de -t. Exemplos:

docer doc- doct-
ducer duc- duct-
(consuler) consul- consult-
tener ten- tent-
caper cap- capt-
raper rap- rapt-
parer par- part-
offerer offer- offert-
(serer) ser- sert-
-luer -lu- -lut-
tribuer tribu- tribut-
(tuer) tu- tut-
texer tex- text-

2.
Quando le prime thema termina in -sc, iste desinentia es reducite ante le -t que es addite pro formar le secunde thema in le exemplos sequente:

crescer cresc- cret-
miscer misc- mixt-
(noscer) nosc- not-
cognoscer cognosc- cognit-
pascer pasc- past-
quiescer quiesc- quiet-

3.
Per le addition de -t pro formar le secunde thema, le sono (e orthographia) concludente del prime thema es normalmente afficite como seque: -b deveni -p; -g e -h deveni -c; -m deveni -mp; -qu deveni -cu; -v deveni -u. Exemplos:

scriber scrib- script-
sorber sorb- sorpt-
ager ag- act-
reger reg- rect-
traher trah- tract-
veher veh- vect-
emer em- empt-
sumer sum- sumpt-
(loquer) loqu- locut-
sequer sequ- secut-
solver solv- solut-
volver volv- volut-

4.
In le casos sequente, le -r final del prime thema deveni un -s ante le -t que es addite pro formar le secunde thema:

gerer ger- gest-
haurir haur- haust-
querer quer- quest-
torrer torr- tost-
urer ur- ust-

5.
Quando le prime thema termina in -d o -t (etiam -tt), le secunde thema es normalmente formate per cambiar iste consonantes a -s o -ss. Similarmente -ct es cambiate a -x. Exemplos:

(ceder) ced- cess-
seder sed- sess-
cader cad- cas-
vider vid- vis-
-luder -lud- -lus-
scander scand- scans-
prender prend- prens-
tender tend- tens-
(uter) ut- us-
verter vert- vers-
mitter mitt- miss-
flecter flect- flex-
(necter) nect- nex-

6.
In le casos sequente, le secunde thema es formate per le addition de -s al prime thema.

(celler) cell- cels-
censer cens- cens-
currer curr- curs-
figer fig- fix-
-herer -her- -hes-
laber lab- laps-
merger merg- mers-
mulger mulg- muls-
(peller) pell- puls-
sparger sparg- spars-
torquer torqu- tors-
-veller -vell- -vuls-

7.
Le verbos sequente que pertine a uno o altere del categorias precedente es in plus characterisate per le suppression de -m e -n in le secunde thema:

contemner contemn- contempt-
finger fing- fict-
finder find- fiss-
franger frang- fract-
funder fund- fus-
(panger) pang- pact-
pinger ping- pict-
rumper rump- rupt-
scinder scind- sciss-
stringer string- strict-
tanger tang- tact-
tunder tund- tus-
vincer vinc- vict-
(siner) sin- sit-

8.
Varie irregularitates non coperite in le categorias precedente appare in le verbos sequente:

compler comple- complet-
deler dele- delet-
mover mov- mot-
vover vov- vot-
cerner cern- -cret-
coler col- cult-
(sterner) stern- strat-
distinguer distingu- distinct-
extinguer extingu- extinct-
(instinguer) instingu- instinct-
struer stru- struct-
-ferer -fer- -lat-
offerer offer- offert-, oblat-
fluer flu- fluct-, flux-
fruer fru- fruct-, fruit-
indulger indulg- indult-
(linquer) linqu- lict-
poner pon- posit-, post-
premer prem- press-
prender prend- prens-, pris-
surger surg- surrect-
tender tend- tens-, tent-
(terer) ter- trit-
torquer torqu- tort-, tors-
(tuer) tu- tut-, tuit-
verter vert- vers-, -ors-
vider vid- vis-,vist-
volver volv- volut-, volt-

Initio del pagina